Iedere stem wordt gehoord

Gisteren las ik een terugblik op de laatste maanden van Eberhard van der Laan; één jaar na zijn overlijden. Naast de (terechte) waardering voor deze markante man was er ook aandacht voor zijn standpunt om door te gaan als burgemeester nadat hij had gehoord dat hij niet lang meer te leven had. Niemand durfde hem te vertellen dat hij ongelijk had; ook niet nadat iedereen het zag. Het trof me dat ik dit las net op het moment dat bekend werd dat Unilever had besloten om haar hoofdkantoor niet volledig in Nederland te vestigen wat er toe leidde dat Mark Rutte zich gedwongen zag om zijn standpunt over de dividendbelasting te heroverwegen.

In beide gevallen zijn het mannen, die veel respect verdienen voor hetgeen ze gedaan hebben. In beide gevallen leidt dat respect er in deze situaties toe dat ze standpunten kunnen verdedigen en overeind houden, die verder door niemand gedeeld worden. Het is juist deze onaantastbaarheid waar democratie een tegenwicht in wil vormen; een tegenwicht waardoor ieders stem even zwaar weegt.

  

De vraag is of het mogelijk is om iedere stem gelijk te wegen. In deze wereld waarin via sociale media en internet iedereen wordt verpletterd door stemmen lijkt het nauwelijks nog mogelijk om de stem van de ‘kleine luyden’ nog te laten klinken. In deze overweging las ik ook het artikel in de Elsevier waarin melding wordt gemaakt van lobbygroepen zonder enige achterban, die worden gesubsidieerd door de overheid om een standpunt te ontwikkelen. Het is niet echt nieuw, maar nogmaals werd ik gewezen op het feit dat de meeste milieuclubs in Nederland geen enkele democratische basis hebben. Ze hebben geen leden, ze leggen geen verantwoording af over hun standpunt. Ze leggen alleen verantwoording af over hun subsidieverstrekking; en misschien ook dat wel niet.

  

Kun je dan nog gehoord worden in een wereld met het overwicht van enkele groten en vele gesubsidieerden? In deze overweging past het signaal van het commitee voor de Nobelprijs van de Vrede. Twee mensen met de minste kracht in hun positie en verstoken van iedere vorm van fondsenvorming worden gehoord: Nadia Murad en Denis Mukwege. Ongekend dat deze mensen gekend worden. De wereld mag dan gedomineerd worden door grote partijen, door lobby-clubs, door populisten, door nepnieuws en door hackers: tussen al dat geweld is het in een vrije samenleving mogelijk om de puurheid van de overtuiging te laten doorklinken.

  

Durf dus uw mening te geven. Veelal zult u reacties krijgen van mensen, die het niet met u eens zijn. Vertrouw er echter op dat er ook altijd mensen zijn, die het met  u eens zijn. Wanneer u er het minste om vraagt zullen deze mensen u waarderen. Vaker door een klein gebaar, soms door een groot gebaar en het is dus ook mogelijk dat het gebeurt via een Nobelprijs.

  

Met vriendelijke groeten,

 

Peter Lamberts